BiLTeC

Bilişim Teknolojileri Topluluğu

Yazar: Hasan Ahlatcı
Gönderen: Musa
Tarih: 02:43 10-02-2005
Derece:
Yorumlar: (0)

<p>Bu dokümanın amacı hızlı olarak FreeBSD kurulumunu anlatmaktır. Kurulum sırasına karşılaşmış olduğunuz ekranların ve menülerin detaylarına çok fazla girilmemiş yüzeysel olarak geçilmiştir. Birkaç sefer kurulum yaptıktan sonra sizinde eliniz yatkın olacak ve menülerin açıklamalarını kullanabileceksiniz.</p><p>Bilgisayarınızı FreeBSD cd si ile boot ettiğinizde karşınıza gelecek olan ilk ekran aşağıdaki gibidir.Bu sırada enter a basılmaz ise 10 saniye sonra sistem kurulumuna otomatik olarak devam edecek, enter haricinde herhangi bir tuşa bastığınızda boot seçeneklerini kendiniz belirleye bilirsiniz.İlerde root şifresini unuttuğunuz yada güvenli kipte açmak istediğiniz zaman kullanabilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image001.jpg" height=336 width=605><br> Şekil 1</p><p>Enter a basmadığınız zaman karşınıza şekil 2 deki çekirdek yapılandırma ekranı gelecektir.Mevcut çekirdek bir çok donanımı desteklediği için donanım çakışmasının olmadığını düşünerek çekirdek yapılandırması yapmadan kuruluma geçebiliriz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image002.jpg" height=336 width=605><br> Şekil 2</p><p>Çekirdek yapılandırması yapmadan “Skip kernel configuration and continue with install” seçeneğini Enter a basarak seçip bir sonraki ekrana geçiyoruz.</p><p>Şekil 3 de göreceğiniz sysinstall ana menüsü kurulumdan sonra da kullanabileceğiniz bir programdır. Burada nasıl bir kurulum yapabileceğinizi seçerek adım adım ilerleye bilirsiniz. Benim tavsiyem ve dokümanda anlatacağım kurulum “Standard” kurulum olacaktır.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image003.jpg" height=336 width=605><br> Şekil 3</p><p>Standard bölümünü seçip select ile ilerlediğimizide şekil 4 deki bilgilendirme mesajı ekrana gelecektir. Enter a basarak devam edip disk bölümleme ekranına geçeceğiz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image004.jpg" height=336 width=605><br> Şekil 4</p><p>Freebsd partition yapısı biraz farklıdır.Daha detaylı bilgi almak için <a href="http://www.tr.freebsd.org/doc/en_US.ISO8859-1/books/handbook/index.html" target=_blank>FreeBSD Hand Book</a> a bakabilirsiniz.</p><p>Test için kullandığımız server üzerinde 4095 MB lık bir disk olduğunu “DISK Geometry: “ satırından görebiliyoruz. </p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image005.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 5</p><p>Sahip olduğumuz diskin tamamını FreeBSD için kullanmak için A tuşuna basarak diskin tamamını freebsd için ayırıp Q ile değişikli kaydedip çıkabiliriz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image006.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 6</p><p>Bölümlendirme işlemi bittikten sonra boot manager in kurulup kurulmayacağı ekranına geliyoruz. Bootmgr i seçip ilermeye devam ediyoruz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image007.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 7</p><p>Bir sonraki ekranda disk bölümlemesi ile ilgili kısa bir mesaj ekrana gelecektir. Enter a basarak devam edebiliriz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image008.jpg" border=0 height=336 width=605> <br> Şekil 8</p><p>Freebsd disk bölümleme ekranına kuracağınız serverın yapacağı işlemlere göre farklı bölümlemeler yapabilir yada bunu FreeBSD sizin yerinize default olarak seçip ayarlayabilir. FreeBSD nin sizin yerinize default bölümleme yapmasını istiyorsanız önce A sonra da Q ya basarak bölümleme ekranından çıkabilirsiniz. 4 Gb disk için default bölümlemeyi şekil 9 da görebilirsiniz. Ben kişisel olarak /var bölümüne biraz daha fazla yer açacağım ( ilerde lazım oluyor. Tecrübe ile sabittir.).Şekil 10 da benim tercih ettiğim bölümlemeyi görebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image009.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 9</p><p> <img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image010.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 10</p><p>Diskimizi de kendimiz için uygun olan şekilde bölümledikten sonra FreeBSD nin temel bileşenlerinin kurulacağı ekrana geçiyoruz. Burada bir çok seçenek olmasına rağmen kurulumdan sonra paketleri seçerek teker teker kurmak sistem yönetimini kolaylaştıracaktır. Bunun için kuruluma Minimal Kurulum ile devam edeceğiz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image011.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 11</p><p>Minimal kurulumu seçtikten sonra kurulumu nerden yapacağınız soran ekran karşınıza gelecektir.FreeBSD yi elinizde cd den kurabileceğiniz gibi ftp, nsf vs gibi bir çok farklı yoldan kurabilirsiniz. Eğer yeterli hattınız varsa ftp ile kurulum yapmanın kolaylıklarını da görebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image012.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 12</p><p>Kurulumu yapacağınız medyayı seçtikten sonra karşınıza seçmiş olduğunuz disk bölümlerinin biçimlendirileceğini ve eğer datalarınız varsa yedeklerini almanızı hatırlatan uyarı ekranı gelecektir. Enter ile kuruluma devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image013.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 13</p><p>Kurulum başladığını ve gerekli dosyaları oluşturup sizin için hazır duruma getirip kurulumun yüzde olarak ne kadarını yaptığını gösteren ekran dan sonra kurulumun bittiğini gösteren ve daha sonra /stand/sysinstall komutunu root olarak vererek sysinstall programını tekrar çalıştırabileceğinizi söyleyen mesaj ekranı karşınıza gelecektir.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image014.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 14</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image015.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 15</p><p>Enter a basarak uyarı ekranını kapatıp devam ettiğimizde network ayarlarınızın yapılandırmasını isteyip istemediğinizi soran ekran karşınıza gelecektir. Yes i seçip devam ettiğinizde çekirdek network kartınızı tanıdı ise Şekil 17 de karşınıza çıkacak menüde ki ilk seçenek sizin Ethernet kartınız olacaktır.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image016.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 16</p><p>Ayarlamak istediğiniz Ethernet kartını seçerek devam edebilirisiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image017.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 17</p><p>Sistemde <a href="http://www.ipv6.org/" target=_blank>IPv6</a> Konfigürasyonu yapmak isteyip istemediğinizi soran ekranda eğer istemiyorsanız default olan no seçeneğini seçip devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image018.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 18</p><p>Dhcp konfigürasyonu yapmak istemiyorsanız default olan No yu seçip devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image019.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 19</p><p>Karşımıza network yapılandırmasının yapılacağını ekran gelir. Şekil 20 de örnek bir konfigürasyon görebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image020.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 20</p><p>Gerekli konfigürasyonu yaptıktan sonra devam ettiğimizde network kartının hemen aktif duruma getirmek isteyip istemediğinizi soran ekranı da cevapladıktan sonra şekil 22 de göreceğiniz gibi kurduğunuz FreeBSD nin networkünüzde ağ geçidi olarak kullanılmayacaksa No ile devam edebilirsiniz.</p><p>Network kartınızın etkinleştirilmesi ekranı</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image021.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 21</p><p>Ağ geçidi yapılandırma ekranı</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image022.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 22</p><p>İnetd ve network servislerini ayarlama ekranı.İlerde kuracağımız programlara göre farklılık olacağı için No ile devam ediyoruz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image023.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 23</p><p>Servera misafir ftp kullanıcılarının girmesini istemiyorsak No ile devam edebiliriz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image024.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 24</p><p>İlerde ihtiyacımıza göre ayarlayabileceğimiz için şekil 25 ve 26 da konfigürasyon yapmayarak devam ediyoruz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image025.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 25</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image026.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 26</p><p>Güvenlik ayarlarının yapıldığı bölüme geldik. FreeBSD nin default güvenlik ayarları değiştirilmeyecekse No seçilip devam edebilirsiniz.Bir sonraki ekranda şekil 28 de göreceğiniz kısa bir açıklama ekranı gelecektir. Enter ile kuruluma devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image027.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 27</p><p>Güvenlik Seviyesi Ekranı</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image028.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 28</p><p>Konsol ayarlarını kontrol edip ayarlayacağınız ekran. Grafik ekran yüklemeyecekseniz No seçilip devam edilebilinir.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image029.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 29</p><p>Zaman dilimini de ayarlayalım. Yes seçilip devam ediyoruz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image030.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 30</p><p>Bu bölümlerde Türkiye’nin bulunduğu zaman dilimini seçmek için sırası ile Europe ve Turkey seçilerek devam edebilirsiniz</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image031.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 31</p><p>Linux binary uygulamaları çalıştırmak için bu desteği verebilirsiniz.Gerekli dosyaları kurarak size bu imkanı da verir.İstemiyorsanız No seçerek devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image032.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 32</p><p>X ortamı kuracaksanız yada konsolda fare kullanmak istiyorsanız usb olmayan fareler için yapılandırma bölümüne girebilirsiniz. Tercihim No seçilip devam edilmesi.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image033.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 33</p><p>Şekil 34 de karşınıza gelen ekranda FreeBSD nin paket koleksiyonunu görebilir ve ihtiyacınız olacak programları seçip kurabilirsiniz. Tabi bunları daha sonrada yapabilirsiniz. No seçerek sonra yapılandırmak için devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image034.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 34</p><p>BSD ailesinde default olarak root ile terminal haricinden bağlanamazsınız. Bunun için kendinize bir kullanıcı açıp açtığınız kullanıcının root olabilmesi için wheel grubuna dahil etmeniz gereklidir.</p><p>Kullanıcı eklemek için şekil 35 deki ekranda Yes seçilip devam ediyoruz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image035.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 35</p><p>Yeni kullanıcı eklemek için şekil 36 de User bölümünü seçip devam ediyoruz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image036.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 36</p><p>Örnek bir root olabilecek kullanıcı ekleme şablonunu şekil 37 de görebilirsiniz. Tanımlamaları yaptıktan sonra Ok seçilerek tekrar şekil 36 daki ekran gelecektir. Bu ekranda başka bir kullanıcı tanımlaması yapılmayacaksa Exit seçilerek devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image037.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 37</p><p>Sistem üzerinde tüm haklara sahip kullanıcı olan root şifresini ayarlayacağımız ekran.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image038.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 38</p><p>Root şifresini tanımladıktan sonra kontrol için tekrar aynı şifreyi girmemizi isteyecektir.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image039.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 39</p><p>Genel ayarlarları kontrol etmek ve değiştirmek isterseniz Şekil 40 da Yes diyerek ayarları görebilirsiniz.No yu seçerek ayarları değiştirmeden devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image040.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 40</p><p>Kurulum bitmek üzere.Son olarak yüklemek istediğiniz programlar olabilir.Şekil 40 dan sonra ekrana gelen sysinstall ana menüsünden hemen lazım olabilecek programları yükleyebilirsiniz.Hoş bir alışkanlık olduğunu düşündüğüm port, man ve src ları kurmadan kurulumu şahsen bitirmiyorum. Bu programları kurmak için sırası ile Configure -> Distributions -> menüleri yardımı ile paketleri seçebiliriz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image041.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 41</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image042.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 42</p><p>Şekil 43 de src yi seçtiğinizde bir pencere daha açılarak hangi kaynak kodlarını yüklemek istediğinizi soracaktır. All seçeneği ile hepsini seçip kuruluma devam edebilirsiniz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image043.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 43</p><p>Gerekli paketlerin kurulumu tamamlandığında FreeBSD yapılandırma menüsü ekrana gelecektir. Kontrol etmek istediğiniz yada değiştirmek istediğiniz herhangi bir ayar yoksa Exit seçilerek devam edilir.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image044.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 44</p><p>Sysinstall ana ekranı yine karşımızda. Kuruluma başlarken de bu ekran ile başlamıştık.Bitirirken de aynı ekran ile bitiriyoruz.Exit Install seçerek devam ediyoruz.</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image045.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 45</p><p>Sistem kurulumunun tamamlandığını disket sürücünüzde veya Cdrom/Dvdrom da kurulum materyallerinizi bırakmanız gerektiğini hatırlatan ekran. Kurulum sırasında kullandığımız cd veya dvd yi çıkartarak sistemi yeniden başlatıp login olabilirsiniz.hayırlı olsun…</p><p><img src="http://www.biltec.org/image/freebsd_kurulum/image046.jpg" border=0 height=336 width=605><br> Şekil 46</p><p>Buraya kadar geldiyseniz minimal olarak FreeBSD kurulumunu tamamlamışsınız demektir. Karşılaştığınız sorunları ve önerilerinizi benimle paylaşırsanız mutlu olurum.</p><p> </p><hr color="#cccccc" size=1 width="100%"><p>Aksi belirtilmediği takdirde bu gibi dokümanın hakkı dokümanı yazan yazara aittir. Bu doküman, parça parça ya da tamamen herhangi bir şekilde, yazarın izni dâhilinde dağıtılabilir.</p><p>Yazar, bu dokümanı okuyanların uğrayacakları herhangi bir zarardan ötürü sorumluluk kabul etmez. Use at your own risk! Eğer, herhangi bir konuda yardıma ihtiyacınız olursa, <a href="mailto:hasan@ahlatci.net">hasan@ahlatci.net</a> adresine mail atabilirsiniz.! Eksik yada hatalarını fark ettiğiniz pasajları bildirmeniz durumunda gerekli değişiklik yapılacaktır.</p><p><b>Hasan AHLATCI</b><br> <a href="mailto:hasan@ahlatci.net">hasan@ahlatci.net</a><br> 25 Temmuz 2004</p>