Bu makale dizisinde, GTK kullanılarak nasıl grafik kullanıcı arayüzlerinin (GUI) nasıl yazıldığını öğreneceğiz.Ne kadar süreceği hakkında henüz bir fikrim yok.Bu makaleyi anlamak için C'de aşağıdaki konuların bilimesi gerekmektedir:
* Değişkenler
* Fonksiyonlar
* İşaretçiler (Pointers)
GTK Nedir?
GTK(GIMP Toolkit-GIMP Araç Seti), kullanıcı grafik arayüzü oluşturmaya yarayan bir kütüphanedir.GPL lisansı altındadır.Bu kütüphaneyi kullanarak açık-kodlu, ücretiz veya ücretli programlar yazabilirsiniz.
GIMP araç seti olarak tanımlanmasının nedeni, aslında Genel Resim Düzenleme Programı ( General Image Manipulation Program-GIMP) geliştirmek için yazılmış olmasıdır.GTK'nın başlıca yazarları:
* Peter Mattis
* Spencer Kimball
* Josh MacDonald
GTK, nesneden bağımsız bir uygulama programlama arayüzüdür.C'de yazılmış olmasına rağmen, sınıflar(class) ve geriçağırım (callback) fonksiyonları mantığını kullanır.
Derleme
GTK programlarını derlemek için gcc komutuna GTK kütüphanelerinin isimlerini ve yerlerini belirtmek gerekir. Bunun için gtk-config komutu kullanılır.
Kod:
# gtk-config --cflags --libs
bu komutun çıktısı (sistemden sisteme farklılıklar gösterebilir):
Kod:
-I/opt/gnome/include/gtk-1.2 -I/opt/gnome/include/glib-1.2 -I/opt/gnome/lib/glib /include -I/usr/X11R6/include -L/opt/gnome/lib -L/usr/X11R6/lib -lgtk -lgdk -rdynamic -lgmodule -lglib -ldl -l Xext -lX11 -lm
Buradaki parametrelerin açıklamaları şöyledir:
-l library: Belitirtilen yollarda libkütüphane .a şeklinde bir bağlayıcı arar.
-L path: İstenilen kütüphaneyi bu yolda da arar.
-I path: Programda kullanılan başlık dosyalarını arayacağı yolu belitir.
merhaba.c isimli bir GTK programını derlemek için aşağıdaki komutu vermek yeterlidir:
Kod:
gcc -o merhaba merhaba.c `gtk-config --cflags --libs`
Burada -o parametresinden sonra verilen isim derlenmiş dosyanın ismidir.
İlk Program
Şu anda sisteminizde GTK'nın yüklenmiş olduğunu varsayıyoruz.GTK'nın son versiyonunu ftp.gtk.orgadresinden bulabilirsiniz.
Şimdi ilk programımızı yazalım.Bu program 200x200 piksel boyutunda boş bir pencere oluşturur.
Kod:
#include <gtk/gtk.h>
int main( int argc,
char *argv[] )
{
GtkWidget *window;
gtk_init (&argc, &argv);
window = gtk_window_new (GTK_WINDOW_TOPLEVEL);
gtk_widget_show (window);
gtk_main ();
return(0);
}
int main( int argc,
char *argv[] )
{
GtkWidget *window;
gtk_init (&argc, &argv);
window = gtk_window_new (GTK_WINDOW_TOPLEVEL);
gtk_widget_show (window);
gtk_main ();
return(0);
}
GtkWidget, pencere ve pencere bileşenlerini(pencere,düğme,listeler,menüler,etiketler...) tanımlayan değişkendir. Programımıza her bir bileşen eklediğimizde bunu GtkWidget ile tanımlayacağız.Burada
GtkWidget *window;
ile pencere tanımlanmış.
void gtk_init(int *argc,char ***argv), araç setini başlatır.Komut satırında verilen parametreleri alır.Bu fonksiyon değişkenler tanımlandıktan sonra kullanılacak ilk fonksiyondur.
GtkWidget *gtk_window_new(GtkWindowType pencere_tipi), yeni bir pencere oluşturmak için kullanılır.Pencere tipi olarak şunlar kullanılabilir:
* GTK_WINDOW_TOPLEVEL: Tam bir penceredir.Pencere ismi, kapatma, küçültme ve büyütme düğmeleri vardır.
* GTK_WINDOW_DIALOG: Pencere ismine sahiptir. Kapatma, küçültme ve büyütme düğmeleri yoktur.
* GTK_WINDOW_POPUP: Pencerenin çerçevesi yokttur.Dolayısı ile pencere ismi, kapatma, küçültme ve büyütmedüğmeleri yoktur.
void gtk_widget_show(GtkWidget *widget), bileşenin ekranda görünüp görünmesini sağlar.Bir bileşen tanımlanıp oluşturulduktan sonra bu fonksiyon ile görünmesi sağlanır.
void gtk_main(void), pencereni ve bileşenlerini hazırlar, birleştirir ve ekranda gösterir.Bu fonksiyon, GTK programlarının sonunda mutlaka kullanılması gerekir.
Pencerelerin birkaç özelliğini kullanalım.Örneğin pencere başlığının değiştirilmesi, pencere boyutunun değiştirilmesi...
void gtk_window_set_title(GtkWindow *window,const gchar *title), beirtilen pencerenin (window) belirtilen başlığı almasını sağlar.Farkettiyseniz fonksiyonun ilk parametresi GtkWindow tipinde.Ancak bizim window değişkenimiz GtkWidget tipinde.Derleme sırasında bir uyarı alırız.Program çalışır ama bunu düzeltmek daha iyidir.Bunun için GTK_WINDOW(GtkWidget *widget) kullanılır.İkinci parametre olan title ise gchar tipinde.gchar glib içinde tanımlanmış bir değişkendir ve char'dan bir farkı yoktur.
Kod:
void gtk_window_set_default_size(GtkWindow *window, gint width, gint height),
belirtilen pencerenin boyutunu ayarlar.İkinci parametre genişlik, üçüncü parametre yüksekliktir.gint yine glib içinde tanımlanmıştır ve int'den farkı yoktur.void gtk_window_set_position(GtkWindow *window, GtkWindowPosition position)
pencerenin ekrandaki yerinini belirler.position, şu değerleri alabilir:
* GTK_WIN_POS_NONE
* GTK_WIN_POS_CENTER
* GTK_WIN_POS_MOUSE
* GTK_WIN_POS_CENTER_ALWAYS
Aşağıda örnek bir program bulunmaktadadır:
Kod:
#include <gtk/gtk.h>
int main( int argc,
char *argv[] )
{
GtkWidget *window;
gtk_init (&argc, &argv);
window = gtk_window_new (GTK_WINDOW_TOPLEVEL);
gtk_window_set_title(GTK_WINDOW(window),"Ýlk Program");
gtk_window_set_position(GTK_WINDOW(window),GTK_WIN_POS_CENTER);
gtk_window_set_default_size(GTK_WINDOW(window),300,300);
gtk_widget_show (window);
gtk_main ();
return(0);
}
int main( int argc,
char *argv[] )
{
GtkWidget *window;
gtk_init (&argc, &argv);
window = gtk_window_new (GTK_WINDOW_TOPLEVEL);
gtk_window_set_title(GTK_WINDOW(window),"Ýlk Program");
gtk_window_set_position(GTK_WINDOW(window),GTK_WIN_POS_CENTER);
gtk_window_set_default_size(GTK_WINDOW(window),300,300);
gtk_widget_show (window);
gtk_main ();
return(0);
}
Linux Kategorisindeki Diğer Sayfalar
» Ubuntu Programları» İlk Canlı Türkçe Linux Dağıtımı; Turkix - 4
» İlk Canlı Türkçe Linux Dağıtımı; Turkix - 3
» İlk Canlı Türkçe Linux Dağıtımı; Turkix - 2
» İlk Canlı Türkçe Linux Dağıtımı; Turkix - 1
» OpenOffice: Microsoft Office'e Ücretsiz Alternatif
» GTK ile Programlama - 2. bölüm
» Eğitimde Linux
» GCC Kullanımı
» Linux İpuçları - 1
Henüz yorum yapılmamış

